Press "Enter" to skip to content

Profilaktyka raka jelita grubego

Profilaktyka, Człowieku!

Dzisiaj pod lupę weźmiemy raka jelita grubego i jego profilaktykę. Słyszeliście na pewno, że rak ten jest drugim pod względem zachorowalności nowotworem u kobiet i trzecim u mężczyzn.

Czym w ogóle jest rak jelita grubego? Rak z definicji jest nowotworem złośliwym pochodzenia nabłonkowego. Ryzyko na jego zachorowanie wzrasta wraz z wiekiem, a szczyt zapadalności przypada na 75 rok życia. Osoby otyłe, spożywające duże ilości nasyconych kwasów tłuszczowych i wykazujące przy tym małą aktywność fizyczną również narażone są na większe ryzyko zachorowania na raka jelita grubego.

Jego pierwsze objawy często umykają uwadze pacjenta, ponieważ w większości przypadków przypominają powszechne dolegliwości ze strony układu pokarmowego, np. długotrwałe zaparcia, biegunki, wzdęcia, skurczowe, nawracające bóle brzucha, czy krwawienia z odbytu często mylone z krwawieniem z hemoroidów.

Profilaktykę raka jelita grubego możemy podzielić na trzy etapy: profilaktykę pierwotną, wtórną i późną. Profilaktyka pierwotna zapobiega powstawaniu i rozwojowi choroby przez eliminowanie czynników ryzyka poddających się modyfikacji, np. diety, aktywności fizycznej. Dieta zmniejszająca ryzyko zachorowania na raka jelita grubego powinna być zrównoważona, zgodna z zasadami piramidy żywienia. Należy ograniczyć spożycie produktów wysoce przetworzonych, np. konserw, dzięki czemu w mniejszym stopniu narażamy organizm na działanie wielu mutagennych substancji, które mogą być induktorami rozwoju komórek nowotworowych nabłonka jelita grubego. W diecie przeciwnowotworowej uwzględnia się produkty pochodzenia roślinnego, bogate w błonnik i przeciwutleniacze. Błonnik przyspiesza perystaltykę jelita grubego przez co skraca się czas kontaktu nabłonka jelita grubego z rakotwórczymi substancjami obecnymi w masie kałowej. Do przeciwutleniaczy należą: witaminy A, C, E, polifenole oraz substancje mineralne, np. selen. Ich działanie skupia się na ochronie komórek przed działaniem wolnych rodników, które mogą stać się przyczyną mutacji prowadzących do rozwoju raka. Bogate w przeciwutleniacze są warzywa, owoce oraz zielona herbata.

Profilaktyka wtórna jest etapem, na którym wykrywa się nowotwór w jak najwcześniejszym stadium rozwoju przez badanie kolonoskopowe. Trzeci etap profilaktyki dotyczy osób ze zdiagnozowanym rakiem jelita grubego, a jego celem jest zapobieganie obniżenia jakości życia z powodu choroby oraz zmniejszenie ryzyka zgonu.

Codziennie możemy zrobić coś dla siebie i zmniejszać ryzyko zachorowania na ten nowotwór. Już takie czynności, jak niewielkie zmiany diety na bardziej bogatą w produkty pełnoziarniste zawierające duże ilości błonnika, uzupełnianej kefirami i minimum 5 porcjami warzyw i owoców oraz włączenie nawet niewielkiej aktywności fizycznej do naszego życia (na przykład 30 minut jazdy na rowerze dziennie) wpływają korzystnie na nasze zdrowie.

Najlepszym badaniem profilaktycznym raka jelita grubego jest bezpłatna kolonoskopia, która pozwala wykryć nawet wczesne zmiany nowotworowe.

Lic. Martyna Jankowska

martyna.jankowska@soimed.pl

Bibliografia:

  1. Wojciechowska U., Didkowska J., Zachorowania i zgony na nowotwory złośliwe w Polsce. Krajowy Rejestr Nowotworów, Centrum Onkologii – Instytut im. Marii Skłodowskiej – Curie, www.onkologia.org.pl

  2. Potemski P., Polkowski W., Bujko K. i wsp., Nowotwory układu pokarmowego w: Zalecenia postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w nowotworach złośliwych 2013 rok, Tom I, pod red. Krzakowki M., Warzocha K., Via Medica, Gdańsk 2013, s. 179-208

  3. Wronkowski Z., Brużewicz S., Nowotwory jelita grubego, Warszawa 2008

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przejdź do paska narzędzi